Kaszel suchy
(Bez odkrztuszania – niekorzystny)
Nieproduktywny
Drażniący i męczący
NALEŻY ZŁAGODZIĆ KASZEL
Nieproduktywny
Drażniący i męczący
NALEŻY ZŁAGODZIĆ KASZEL
KASZEL SUCHY (bez wykrztuszania, zwany również kaszlem nieproduktywnym) jest wywołany podrażnieniem receptorów kaszlu w drogach oddechowych. Napadom suchego kaszlu mogą towarzyszyć również inne dolegliwości: wymioty, ból w czasie napadów kaszlowych i inne. Szczególnie często towarzyszy on infekcjom dróg oddechowych, w tym występuje w przebiegu przeziębienia i grypy, gdy dochodzi do uszkodzenia komórek nabłonkowych dróg oddechowych przez wirusy. Może on mieć charakter napadowy i powodować bezsenność. Najczęściej jest dla pacjenta wyczerpujący, a bywa również bolesny. W większości przypadków ma przebieg ostry, lecz krótkotrwały. Męczący suchy kaszel nie ma korzystnego wpływu na drogi oddechowe i może być, a często powinien być łagodzony lekami.
Kaszel u dzieci
Dzieci kaszlą częściej niż dorośli. Oddychają szybciej, więc do ich płuc dostaje się więcej zanieczyszczeń. Ich drogi oddechowe są węższe i bardziej wrażliwe. Dziecięcy kaszel może być wywołany różnymi czynnikami podrażniającymi np. kurzem, dymem papierosowym, a nawet intensywnym zapachem.
Nie można go jednak lekceważyć, gdy staje się uporczywy i towarzyszą mu dodatkowe objawy. Najczęstszą przyczyną kaszlu u dzieci są sezonowe infekcje wirusowe dróg oddechowych (grypa i przeziębienie). W początkowej fazie choroby pojawia się kaszel suchy, któremu towarzyszy często ostry ból gardła. Po kilku dniach kaszel suchy zmienia charakter, zastępuje go kaszel mokry, podczas którego dziecko odkrztusza wydzielinę śluzową. Po ustąpieniu objawów choroby może wystąpić tzw. kaszel poinfekcyjny, który utrzymuje się jeszcze przez kilka tygodni, jako wyraz nadwrażliwości oskrzeli na szereg różnych czynników np. zmiany temperatury otoczenia, przy wyjściu z ciepłego pomieszczenia na zewnątrz lub odwrotnie.pobierz PDF
Pamiętaj!
- Ważna jest wczesne leczenie pierwszych objawów infekcji, w tym także szybkość podania leku przeciwkaszlowego. Nie ignoruj pierwszych objawów choroby dziecka.
- Dostosuj syrop do rodzaju kaszlu i etapu infekcji dziecka.
- Kaszel jest naturalną reakcją organizmu. Lecz go w sposób naturalny.
- Pamiętaj o nawilżeniu błon śluzowych. Zadbaj, by dziecko dużo piło.
- Podczas snu ułóż głowę dziecka wyżej niż zazwyczaj. Ułatwi to oddychanie.
- Nawilżaj powietrze w pomieszczeniu, w którym przebywa dziecko.
- Jeśli suchy kaszel utrzymuje się dłużej niż 5 dni, koniecznie zgłoś się do lekarza.
- Na suchy kaszel poinfekcyjny stosuj łagodzący syrop przeciwkaszlowy, podobnie jak na początku infekcji.
- Wybieraj syropy przeciwkaszlowe, o łagodnym działaniu, nie wywołujące działań niepożądanych.
Ciekawostki
- Kaszel jest trzecią pod względem częstotliwości przyczyną zgłoszeń do lekarza pierwszego kontaktu. W okresie zimowym, gdy wzrasta liczba zachorowań na grypę, jego pozycja przesuwa się na pierwsze miejsce wśród najczęstszych powodów konsultacji medycznych.
- Przewlekły kaszel jest dolegliwością występującą u 10% populacji młodych, dorosłych osób. W grupie wiekowej pomiędzy 40. a 49. rokiem życia problem ten dotyczy aż 12% społeczeństwa.
- Suchy kaszel jest jednym z najdłużej utrzymujących się objawów po przebytych sezonowych infekcjach wirusowych. Mimo, że infekcja ustąpiła, suchy kaszel może nas męczyć jeszcze przez kilka tygodni. Ponadto wirusy grypy i przeziębienia upośledzają zdolność błony śluzowej dróg oddechowych do miejscowego zwalczania drobnoustrojów, a jej regeneracja i przywrócenie właściwych funkcji obronnych wymaga dłuższego czasu.
- Podczas kaszlu dochodzi do gwałtownego wydostania się powietrza z dróg oddechowych. Może ono osiągać prędkość do 30m/s w oskrzelach i nawet do 50 m/s w odcinku krtaniowym. Dzięki takiemu przyśpieszeniu płuca zostają oczyszczane z zanieczyszczeń, a oskrzela z zalegającej wydzieliny.
- Infekcje wirusowe górnych dróg oddechowych są przenoszone drogą kropelkową. Oznacza to, że poprzez kaszel, kichanie i bliski kontakt z chorą osobą możemy zarazić się patogenami wywołującymi przeziębienie lub grypę. Wirusy wywołujące te choroby przedostają się do organizmu poprzez nos lub usta.
- Infekcja górnych dróg oddechowych rozpoczyna się najczęściej od nieżytu gardła. Pojawiają się wówczas takie objawy jak uczucie suchości, pieczenia, drapania, ból podczas przełykania oraz odruch kaszlowy. Tylna ściana gardła staje się zapalnie zaczerwieniona i pokryta lepkim śluzem. U niektórych chorych dochodzi do powiększenia węzłów chłonnych w okolicy szyjnej i podżuchwowej, a ból może promieniować aż do wysokości uszu.
- Kaszel produktywny, czyli połączony z odkrztuszeniem wydzieliny na zewnątrz, jest mechanizmem, dzięki któremu dochodzi do oczyszczania dróg oddechowych z zalegającej wydzieliny. Jego skuteczność zależy od grubości i lepkości warstwy śluzowej wyściełającej drzewo oskrzelowe. W celu rozrzedzenia i ułatwienia odkrztuszenia wydzieliny stosuje się wspomagająco preparaty mukolityczne oraz wykrztuśne.
- Picie dużych ilości płynów podczas infekcji górnych dróg oddechowych sprzyja łatwiejszemu wykrztuszaniu nagromadzonej wydzieliny śluzowej. Zaleca się wypijanie 1-1,5l płynów dziennie.
- Kurację przeciwkaszlową przy zastosowaniu odpowiednio dobranego syropu można uzupełniać inhalacjami z naparów z ziół leczniczych np. naparu z rumianku, do którego dodamy kilka kropli olejku tymiankowego lub eukaliptusowego (przeciwwskazany u alergików!). Korzystne działanie na objawy infekcji górnych dróg oddechowych może mieć również napar ziołowy z kwiatu lipy lub czarnego bzu o właściwościach napotnych.
- Wiele chemicznych leków przeciwkaszlowych tłumi odruch kaszlowy, co jednocześnie utrudnia odkrztuszanie nagromadzonej wydzieliny. Może to prowadzić do zalegania wydzieliny w drogach oddechowych, a w konsekwencji sprzyjać rozwojowi zapalenia oskrzeli. Po takie leki można więc sięgać jedynie podczas kaszlu odruchowego, któremu nie towarzyszy gromadzenie się wydzieliny.
